2026 ഓഗസ്റ്റ് 26-ന് നേപ്പാളിലെ റാസുവാ ജില്ലയിലും അതിനോട് ചേർന്ന ചൈനയുടെ ടിബറ്റ് അതിർത്തിയിലും ഉണ്ടായ ആ ദുരന്തത്തെ തുടക്കത്തിൽ പലരും വിശേഷിപ്പിച്ചത് പെട്ടെന്നുണ്ടായ ഒരു 'മഴവെള്ളപ്പൊക്കം' (Flash flood) എന്നായിരുന്നു. എന്നാൽ പിന്നീട് ലഭിച്ച ഉപഗ്രഹചിത്രങ്ങളും ഭൂകമ്പമാപിനികളിൽ നിന്നുള്ള വിവരങ്ങളും പരിശോധിച്ചപ്പോൾ, ദുരന്തത്തിന്റെ തുടക്കം ഒരു വലിയ റോക്ക്-ഐസ് അവലാഞ്ച്അവലാഞ്ചുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണെന്ന ചിത്രം കൂടുതൽ വ്യക്തമായി.
ഇത് ഒരു സാധാരണ
വെള്ളപ്പൊക്കമല്ലായിരുന്നു. മലമുകളിൽ ഉണ്ടായ വലിയൊരു പാറ–മഞ്ഞ് അവലാഞ്ചിൽ തുടങ്ങി, നദികൾ തടസ്സപ്പെട്ട്, ഒടുവിൽ താഴെയുള്ള താഴ്വരകളിലേക്ക്
വ്യാപിച്ച ഒരു ദുരന്തശൃംഖല (Cascading Hazard) ആയിരുന്നു എന്നാണ് പ്രാഥമിക വിലയിരുത്തൽ . ആ ദുരന്തത്തിന്റെ ഘട്ടങ്ങൾ
ശാസ്ത്രീയമായി താഴെ പറയുന്ന രീതിയിലാകാം സംഭവിച്ചത്:
ഘട്ടം 1: മലമുകളിലെ വലിയ തകർച്ച
അന്ന് രാവിലെ ഏകദേശം 8:37-ഓടെ മൺ-പാറക്കൂട്ടങ്ങളുടെ വലിയൊരു തകർച്ചയോട്
(mass movement) പൊരുത്തപ്പെടുന്ന ഭൂകമ്പ സിഗ്നൽ (seismic
signal) രേഖപ്പെടുത്തി.. ഏകദേശം 5,000 മീറ്ററിലധികം ഉയരമുള്ള 'ലിറുങ്' പർവതമേഖലയിൽ നിന്ന് മഞ്ഞും അതിനടിയിലെ പാറക്കെട്ടുകളും ഉൾപ്പെട്ട വലിയൊരു ഭാഗം
തകർന്നുവീണതായി വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു. ഏകദേശം 1 മുതൽ 1.3 കിലോമീറ്റർ വരെ വീതിയുണ്ടായിരുന്ന ഈ തകർച്ച വെറുമൊരു മഞ്ഞിടിച്ചിലല്ലായിരുന്നു, മറിച്ച് മഞ്ഞും പാറയും ചേർന്ന വലിയൊരു റോക്ക്-ഐസ് അവലാഞ്ച് ആയിരുന്നു.
ഘട്ടം 2: താഴേക്കുള്ള അതിവേഗ പതനം
5,000 മീറ്ററിലധികം ഉയരത്തിൽ നിന്ന് തകർന്നു
വീണ ഈ ലക്ഷക്കണക്കിന് ടൺ അവശിഷ്ടങ്ങൾ കുത്തനെയുള്ള മലഞ്ചെരിവിലൂടെ 2,000 മീറ്ററിലധികം താഴേക്ക് അതിവേഗം പതിച്ചു. ഉയരവ്യത്യാസവും കുത്തനെയുള്ള ചരിവും
പ്രവാഹത്തിന്റെ വേഗതയും നാശശേഷിയും വർധിപ്പിച്ചിരിക്കാം. താഴേക്ക് പോകുന്ന
വഴിയിലുള്ള മണ്ണും പാറകളും കൂടി പ്രവാഹത്തിൽ ചേർന്നു.
ഘട്ടം 3: നദിക്ക് വീണ വിലങ്ങ്
താഴേക്ക് പാഞ്ഞെത്തിയ ഈ ഭീമൻ
മൺകൂമ്പാരവും പാറകളും ചെന്ന് പതിച്ചത് 'ലേണ്ടേ ഖോല' എന്ന നദിയിലേക്കാണ്. അതോടെ നദിയുടെ ഒഴുക്ക് താൽക്കാലികമായി തടസ്സപ്പെട്ടു.
മനുഷ്യർ കോൺക്രീറ്റ് കൊണ്ട് പണിയുന്ന ഡാം പോലെയല്ല ഇത്. മണ്ണും പാറയും മഞ്ഞും
നിറഞ്ഞ ഒരു താത്കാലിക പ്രകൃതിദത്ത അണക്കെട്ടാണ് നദിക്ക് കുറുകെ അവിടെ
രൂപപ്പെട്ടത്. ഇതോടെ നദിയിലെ വെള്ളം മുന്നോട്ട് പോകാനാകാതെ ഈ തടസ്സത്തിന് പിന്നിൽ
കെട്ടിക്കിടക്കാൻ തുടങ്ങി.
ഘട്ടം 4: താൽക്കാലിക അവശിഷ്ട അണക്കെട്ട് (debris dam) തകരുന്നു
തടസ്സത്തിന് പിന്നിൽ വെള്ളം
ഇരച്ചുകയറിയതോടെ ആ താത്കാലിക മൺമതിലിന് താങ്ങാൻ കഴിയുന്നതിലും അപ്പുറമായി
കാര്യങ്ങൾ. ഒടുവിൽ താൽക്കാലിക അവശിഷ്ട അണക്കെട്ട് തകർന്നു/ഭാഗികമായി തകർന്നതോടെ വെള്ളവും അവശിഷ്ടങ്ങളും താഴേക്ക് പാഞ്ഞു. ഇത്
ഒരു പരമ്പരാഗത GLOF ആയിരുന്നില്ലെന്നാണ് നിലവിൽ ലഭ്യമായ
ഉപഗ്രഹ,
ഭൂമിശാസ്ത്ര, ജലശാസ്ത്ര
തെളിവുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. പാറ–മഞ്ഞ് അവലാഞ്ച് ലേണ്ടേ ഖോലയെ താൽക്കാലികമായി
തടസ്സപ്പെടുത്തി; പിന്നീട് ആ തടസ്സം തകർന്നതോടെ
വെള്ളവും വലിയ അളവിലുള്ള അവശിഷ്ടങ്ങളും താഴേക്ക് പാഞ്ഞതാണ് പ്രധാന സംഭവശൃംഖലയെന്ന്
വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു.
ഘട്ടം 5: വെള്ളത്തിനൊപ്പം പാറകളും ചെളിയും
തടസ്സം തകർന്നപ്പോൾ
താഴേക്ക് ഒഴുകിയത് വെറും വെള്ളമായിരുന്നില്ല. മലമുകളിൽ നിന്ന് വന്ന കൂറ്റൻ പാറക്കല്ലുകളും
(Boulders), ചെളിയും, മണലും, ഐസ് കട്ടകളും എല്ലാം കലർന്ന അതീവ മാരകമായ ഒരു അവശിഷ്ട പ്രവാഹമായിരുന്നു
(Debris Flow). ഈ കൂറ്റൻ പാറകളുടെ സംഹാരശേഷി കാരണം
വഴിയിലുണ്ടായിരുന്ന കോൺക്രീറ്റ് പാലങ്ങളും, റോഡുകളും,
കെട്ടിടങ്ങളും, അവിടുത്തെ വലിയ ജലവൈദ്യുത
പദ്ധതികളും ഗുരുതരമായി തകർന്നു അല്ലെങ്കിൽ ഒഴുകിപ്പോയി
ഘട്ടം 6: തൃശൂലി നദിയിലെ ജലനിരപ്പ് അതിവേഗത്തിൽ
ഉയർന്നു
ലേണ്ടേ ഖോലയിൽ നിന്ന് ആരംഭിച്ച ഈ പ്രളയം
പിന്നീട് 'ഭോട്ടെ കോശി' നദിയിലേക്കും അവിടെ നിന്ന് 'തൃശൂലി' നദിയിലേക്കും പടർന്നു. ഇതിന്റെ വേഗത എത്രത്തോളമുണ്ടായിരുന്നു എന്ന്
വ്യക്തമാക്കുന്ന ഒരു തെളിവ് ശാസ്ത്രജ്ഞർ പുറത്തുവിട്ടിട്ടുണ്ട്—തൃശൂലി നദിയിലെ
ജലനിരപ്പ് വെറും 30 മിനിറ്റുകൊണ്ട് ഏകദേശം 9 മീറ്ററോളം (മുപ്പതടിയോളം) ഉയർന്നു! ഇത് സംഭവത്തിന്റെ അതിവേഗവും അസാധാരണവുമായ
സ്വഭാവം വ്യക്തമാക്കുന്നു.
'കാസ്കേഡിംഗ് ഹസാർഡ്' (Cascading
Hazard)
മലമുകളിൽ ഒരു പാറ–മഞ്ഞ് അവലാഞ്ച് ഉണ്ടാകുന്നു. അത് താഴെയുള്ള നദിയെ തടയുന്നു.
നദിയിലെ വെള്ളം കെട്ടിക്കിടക്കുന്നു. ആ തടസ്സം തകരുമ്പോൾ കൂറ്റൻ പാറകളുമായി വെള്ളം
താഴേക്ക് പായുന്നു. അത് വലിയൊരു നദിയിലെത്തി മിനിറ്റുകൾക്കകം മുപ്പതടി ഉയരത്തിൽ
പ്രളയതരംഗം ഉണ്ടാക്കുന്നു. അതായത് മലമുകളിലെ മൺ-പാറക്കൂട്ടങ്ങളുടെ വലിയൊരു
തകർച്ച കിലോമീറ്ററുകൾ അകലെയുള്ള താഴ്വരകളിലെ
മനുഷ്യവാസ മേഖലകളിലേക്കും അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങളിലേക്കും വ്യാപിക്കുന്ന വൻ ദുരന്തമായി
മാറുന്നു. ഇത്തരം പരസ്പരം ബന്ധപ്പെടുന്ന അപകടങ്ങളുടെ ശൃംഖലയെയാണ് 'കാസ്കേഡിംഗ് ഹസാർഡ്' എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.
റാസുവാ ദുരന്തം ഇത്തരത്തിലുള്ള ഒരു വലിയ ദുരന്തശൃംഖലയായിരുന്നു.
റഫറൻസുകൾ - Part 3
[1] ICIMOD — Major flash flood sweeps through
Nepal’s Rasuwa district, raising fears of further downstream flooding (26
August 2026)
[2] ICIMOD — Kyirong-Rasuwa Flood 2026:
Nepal-China Cryosphere Risk
[3] Government of Nepal, Health Emergency
Operation Centre — Rasuwa Flash Floods 2026
[4] Rasuwa Flood — A cascading high-mountain
disaster: 26 August 2026
[5] University of Reading — Nepal's complex
chain of flood hazards
[6] U.S. Geological Survey / seismic records
relating to the 26 August 2026 mass movement
[7] Italian Glaciological Committee — Technical
dossier, 5 September 2026: Rasuwa/Langtang Lirung event
Nepal's 2026 Disaster Explained: The Glacier That
Wiped Out a Valley
NEPAL FLOOD 2026 - AI-generated DOCUMENTARY
ഹിമാലയത്തിലെ മഞ്ഞുരുകുമ്പോൾ — ഭാഗം 4
ഹിമാലയപർവതപ്രദേശങ്ങളിലെ
അപകടസാധ്യതകൾ കുറയ്ക്കാൻ എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്?
അഭിപ്രായങ്ങള്
ഒരു അഭിപ്രായം പോസ്റ്റ് ചെയ്യൂ